Khủng hoảng sức khỏe tâm thần ở người trẻ:
vì sao các bạn trẻ đang chật vật và chúng ta có thể làm gì

Một điều đáng kể đã thay đổi trong sức khỏe tâm thần của người trẻ suốt thập kỷ qua. Các tình trạng sức khỏe tâm thần hiện đạt đỉnh ở nhóm tuổi 15 đến 19 trên toàn thế giới, một quy luật hẳn đã trông rất khác ở những thế hệ trước. Tại Bắc Virginia và trên khắp Virginia, các gia đình, trường học và giới lâm sàng đều đang loay hoay với việc hiểu điều này nghĩa là gì và cần làm gì.

Bài viết này xem xét dữ liệu cho thấy điều gì, đâu là những nguyên nhân nhiều khả năng thúc đẩy xu hướng này, những dấu hiệu cảnh báo mà các gia đình và người trẻ nên biết, và những hướng tiếp cận nào thật sự giúp ích.

Dữ Liệu Cho Thấy Điều Gì

Theo hầu hết các thước đo, sức khỏe tâm thần của người trẻ đã suy giảm mạnh kể từ khoảng năm 2012. Tỷ lệ trầm cảm, lo âu và ý nghĩ tự tử ở thanh thiếu niên và người trẻ trưởng thành đã tăng đáng kể trên khắp Hoa Kỳ, Canada, Vương quốc Anh và các nước thu nhập cao khác. Mức tăng dốc nhất là ở các nữ sinh tuổi teen và phụ nữ trẻ, dù nam giới trẻ cũng bị ảnh hưởng, thường theo những cách ít được báo cáo rõ ràng hơn.

Số lượt khám cấp cứu vì khủng hoảng tâm thần ở người trẻ đã tăng mạnh trong đại dịch COVID-19 và chưa trở lại mức trước đại dịch. Các chuyên viên tư vấn học đường và bác sĩ lâm sàng ngoại trú tại Virginia cho biết danh sách chờ dịch vụ sức khỏe tâm thần cho người trẻ đang dài hơn bao giờ hết.

Điều Gì Đang Thúc Đẩy Xu Hướng Này?

Không có nguyên nhân duy nhất nào, và các nhà nghiên cứu vẫn tiếp tục tranh luận về trọng số tương đối của từng yếu tố. Những yếu tố đóng góp đáng tin cậy nhất gồm:

Mạng Xã Hội Và Điện Thoại Thông Minh

Mối quan hệ giữa mạng xã hội và sức khỏe tâm thần của người trẻ phức tạp hơn những gì các tiêu đề báo chí gợi ý. Nghiên cứu cho kết quả không đồng nhất: các nghiên cứu dân số lớn cho thấy tương quan giữa việc dùng mạng xã hội nhiều và triệu chứng trầm cảm, đặc biệt ở nữ giới, nhưng độ lớn tác động thường khiêm tốn và quan hệ nhân quả thì khó xác lập.

Điều được ghi nhận rõ ràng hơn là tác hại của bắt nạt trên mạng. Quấy rối trực tuyến diễn ra tràn lan, theo chân người trẻ về tận nhà theo cách mà bắt nạt trực tiếp không làm được, và có liên hệ chặt chẽ với trầm cảm, lo âu và ý nghĩ tự tử. Việc so sánh xã hội, đặc biệt là so sánh cuộc sống của mình với những khoảnh khắc đẹp đã được chọn lọc kỹ, cũng có vẻ là một cơ chế gây hại thật sự đối với một số người trẻ.

Áp Lực Học Tập Và Thành Tích

Ở những khu vực cạnh tranh như Bắc Virginia, áp lực học tập bắt đầu từ rất sớm. Kỳ vọng phải học xuất sắc, xây dựng một hồ sơ hoạt động ngoại khóa ấn tượng và bảo đảm một con đường vào đại học tuyển chọn khắt khe được nhiều thanh thiếu niên cảm nhận rất rõ. Áp lực này, kết hợp với thời gian phục hồi hạn chế và giấc ngủ kém, tạo ra điều kiện khiến lo âu và kiệt sức trở thành chuyện thường tình chứ không còn là ngoại lệ.

Bất Định Về Kinh Tế

Người trẻ ngày nay ý thức rất rõ về sự bất định của kinh tế. Những lo ngại về biến đổi khí hậu, khả năng chi trả nhà ở và thị trường việc làm không hề trừu tượng với nhiều người trẻ trưởng thành. Nghiên cứu liên tục cho thấy tình trạng bấp bênh tài chính và cảm giác thiếu cơ hội trong tương lai có liên quan đến trầm cảm và cảm giác vô vọng ở nhóm tuổi này.

Giảm Kết Nối Trực Tiếp

Kết nối xã hội là một trong những yếu tố bảo vệ mạnh nhất cho sức khỏe tâm thần ở mọi lứa tuổi. Có bằng chứng tốt cho thấy lượng thời gian người trẻ dành cho tương tác trực tiếp, không theo khuôn khổ, đã giảm đi trong hai thập kỷ qua. Điều này quan trọng: sự cô đơn dự báo kết cục sức khỏe tâm thần xấu mạnh ngang với nhiều yếu tố nguy cơ lâm sàng.

Tác Động Của Đại Dịch

Đại dịch COVID-19 đã làm gián đoạn việc học, sự phát triển xã hội, nếp sinh hoạt gia đình và khả năng tiếp cận chăm sóc trong một giai đoạn then chốt của phát triển tuổi vị thành niên. Nhiều người trẻ đã mất đi những trải nghiệm hình thành nhân cách quan trọng, và một số vẫn đang bắt kịp về mặt phát triển và xã hội.

Những Dấu Hiệu Cảnh Báo Cần Chú Ý

Vấn đề sức khỏe tâm thần ở người trẻ không phải lúc nào cũng trông giống như người lớn hình dung. Thu mình và buồn bã thì dễ nhận ra, nhưng những biểu hiện khác lại rất dễ bị bỏ sót. Các dấu hiệu cảnh báo chính gồm:

• Thu mình khỏi bạn bè, gia đình, hoặc những hoạt động từng yêu thích
• Thay đổi đáng kể về giấc ngủ, khẩu vị, hoặc mức năng lượng kéo dài hơn vài tuần
• Kết quả học tập sa sút hoặc ngày càng né tránh việc đến trường
• Dễ cáu gắt hoặc bùng nổ giận dữ có vẻ không tương xứng hoặc khác hẳn tính cách thường ngày
• Bày tỏ cảm giác vô vọng, vô dụng, hoặc thấy mình là gánh nặng cho người khác
• Nói về cái chết hoặc tự tử, kể cả khi nói đùa
• Cho đi những món đồ quý giá hoặc nói lời tạm biệt theo cách khác thường
• Than phiền về thể chất mà không có nguyên nhân y khoa rõ ràng, chẳng hạn hay đau bụng hoặc đau đầu, vốn có thể là biểu hiện cơ thể của lo âu hoặc trầm cảm

Can thiệp sớm rất quan trọng. Một tình trạng sức khỏe tâm thần càng để lâu không điều trị thì càng có thể ảnh hưởng đến sự phát triển, các mối quan hệ, cũng như đường học tập và nghề nghiệp.

Điều Gì Thật Sự Giúp Ích

Tin tốt là các phương pháp điều trị dựa trên bằng chứng cho lo âu và trầm cảm hiệu quả ở người trẻ ít nhất ngang bằng với người lớn. Điều quan trọng nhất là được kết nối với chăm sóc mà không chậm trễ.

• Trị liệu: Liệu pháp Nhận thức Hành vi (CBT) có bằng chứng mạnh cho cả lo âu và trầm cảm ở thanh thiếu niên và người trẻ trưởng thành. Liệu pháp Hành vi Biện chứng (DBT) đặc biệt hữu ích với những khó khăn trong điều hòa cảm xúc.
• Thuốc: SSRI là lựa chọn dựa trên bằng chứng cho cả lo âu và trầm cảm ở người trẻ, và thường được dùng song song với trị liệu trong các trường hợp từ trung bình đến nặng.
• Giấc ngủ: Giấc ngủ và sức khỏe tâm thần có quan hệ hai chiều. Bảo vệ giấc ngủ cho người trẻ, bao gồm giảm dùng màn hình trước khi ngủ, là một trong những can thiệp hành vi cho hiệu quả cao nhất hiện có.
• Kết nối xã hội: Ưu tiên tình bạn trực tiếp và các hoạt động ngoài trường học và màn hình sẽ hỗ trợ sức bật tinh thần theo cách khó có can thiệp nào khác thay thế được.
• Giảm các yếu tố gây căng thẳng có thể thay đổi: Khi có thể, việc giảm khối lượng học tập quá sức, xử lý bắt nạt trên mạng, và tạo không gian cho nghỉ ngơi và phục hồi có thể tạo ra khác biệt đáng kể.

Đôi Lời Về Alice Tran Psychiatric Care

Alice Tran Psychiatric Care tập trung vào người lớn từ 18 đến 65 tuổi. Tuy phòng khám không nhận trẻ em hay thanh thiếu niên, những người trẻ trưởng thành ở cuối tuổi teen và đầu tuổi hai mươi đang gặp khó khăn về sức khỏe tâm thần lần đầu tiên đều được chào đón. Đây thường là giai đoạn đặc biệt khó tìm được chăm sóc, và telehealth giúp bạn tiếp cận hỗ trợ từ bất kỳ đâu trong Virginia mà không cần lo chuyện đi lại hay phải rời khỏi trường.

Với những người trẻ trưởng thành lần đầu đối mặt với lo âu hoặc trầm cảm, điều trị sớm tạo ra khác biệt thật sự và lâu dài.

Đôi Lời Về An Toàn

Nếu một người trẻ trong cuộc sống của bạn đang bày tỏ ý nghĩ tự tử hoặc bạn lo lắng về sự an toàn tức thời của họ, xin hãy gọi hoặc nhắn tin 988 để liên hệ Suicide and Crisis Lifeline, hoạt động 24 giờ mỗi ngày, 7 ngày mỗi tuần. Trong trường hợp nguy hiểm ngay lập tức, hãy gọi 911.

Xem thêm: Chăm sóc lo âu tại Virginia · Chăm sóc trầm cảm tại Virginia · Khi nào nên gặp bác sĩ tâm thần vì lo âu